57. CONTINUE Komutunun kullanımı

• Program çalıştığı süreç içinde bazı durumlarda WHILE döngüsü içindeyken END e kadar gidip başa dönmesinden ziyade istediğimiz şartın içinde o an ki döngüsünü bitirmeden başa gönderir ve bir sonraki değer için bloğa girmesini sağlarız.
• Aşağıdaki örneğimizde sadece karesi çift sayı olan değerlerini yazılması sağlayabiliriz.

ÖRNEK:
DECLARE @Sayi INT
SET @Sayi=1
WHILE (@Sayi<15)
BEGIN
    IF((@Sayi*@Sayi)%2=1)
    BEGIN
        SELECT @Sayi=@Sayi+1
        CONTINUE
    END
    BEGIN
        PRINT CAST(@Sayi AS VARCHAR(5))+' sayısını karesi='+ CAST(@Sayi*@Sayi AS VARCHAR(5))
    END
    SELECT @Sayi=@Sayi+1
END

Ders 58'e Geçebilirsiniz.

56. BREAK Komutunun Kullanımı

• İstenilen şart yerine getirildiğinde döngüden çıkmak için BREAK komutu kullanılır.
• Program çalışmasına WHİLE 'ın END satırından sonra devam eder.
• BREAK komutu performans açısında da önemlidir. 
• Gereksiz yeri elimizdeki bütün verileri kontrol etmemizi engeller. İstediğimiz dataya ulaştığımız zaman diğerlerini incelemeden döngüden veya listeden çıkmamızı sağlar.

ÖRNEK:
DECLARE @Sayac INT
SET @Sayac=0
WHILE (@Sayac<10)
BEGIN
    SELECT @Sayac=@Sayac+1
    IF(@Sayac*@Sayac>9)
        BEGIN
            PRINT 'Sayı 9 değerini geçti.'
            BREAK
        END
END
PRINT @Sayac

Not: Bu yapıda BEGIN..END lerin kullanımına dikkat edin. T-SQL de bunları düzgün kullanmak önemlidir.

Ders 57' ye geçebilirsiniz.

55. WHILE Döngüsünün Kullanımı

• Tekrar gerektiren işlemlerde istenilen şart sağlanana kadar işlemyapabilmemize imkan verir.
• While döngüsü ile istediğimiz kadar işlemi tekrarlatabiliriz.

SÖZ DİZİMİ:

WHILE şart
BEGIN
 Tekrarlanması istenilen kod bloğu
END

NOT: Şart gerçekleştiği sürece BEGIN..END arasındaki kod bloğu çalışır.

ÖRNEK:

DECLARE @Sayac TINYINT
SET @Sayac=5
WHILE (@Sayac>0)
BEGIN
    PRINT @Sayac
    SELECT @Sayac=@Sayac-1
END

Not: Örneğimizde @Sayac değerini koşulumuzu sağlayana kadar WHILE döngümüzün içinde tuttuk. Dikkat etmeniz gereken bunu BEGIN..END Bloğu içinde yapmanız.

Önemli Not: Neden BEGIN..END diye sordugumuzda nedenini yokluğundan anlamak daha kalıcı olur diye düşünüyorum. Oda size kalsın. BEGIN.. END'siz ilk döngüsünü bile nasıl bitiremediğini görmelisiniz.:)

Ders 56'ya Geçebilirsiniz.

51. SQL TARİH VE ZAMAN FONKSİYONLARI

• Tarih ve zaman değerleri üzerinde işlemler yapmamızı sağlayan fonksiyoları içerir.

1-)GETDATE() Fonksiyonu
-O an ki tarih ve saat değerini dönüdürür.

Örnek: SELECT GETDATE()

2-)DATEADD() Fonksiyonu
-Verilen tarihi istenilen sayıda tarih bilgilerinin eklemesini yapar.

-Bu fonksiyonda bilmemiz gereken;
dd(gün)
mm(ay)
yy(yıl) anlamına gelmektedir.

Örnek 1: SELECT DATEADD(dd,60,'15.09.2012')
Açıklama: Belirtilen tarihe 60 gün ekleyen fonksiyon.
//Sonuç .14.11.2012

Örnek 2: SELECT DATEADD(mm,2,'15.09.2012')
Açıklama: Belirtilen tarihe 2 ay ekleyen fonksiyon.
//Sonuç 15.11.2012

Örnek 3: SELECT DATEADD(yy,3,'15.09.2012')
Açıklama: Belirtilen tarihe 3 yıl ekleyen fonksiyon.
//Sonuç 15.09.2015

3-)DATEDIFF() Fonksiyonu
-Belirtilen iki tarih arasındaki farkı istenilen cinste verir.

Örnek: SELECT DATEDIFF(dd,'10.10.2011','11.11.2012')
Açıklama:İki tarih arasındaki gün farkını verir.
NOT:Ayrıca;
Hafta için 'wk'
Gün için 'dd'
Saat için 'hh'
Dakika için 'mi'
Saniye için 'ss'



4-)DATEPART() Fonksiyonu
-Tarihle ilgili sayısal bilgilerin alınmasını sağlar.

Örnek:
SELECT DATEPART(dd,'13.12.2012')

SELECT DATEPART(mm,'13.12.2012')

SELECT DATEPART(yy,'13.12.2012')

Ders 52'ye geçebilirsiniz.

49. DECLARE & SET Kullanımı

• SQL'de değişken tanımlamalarında DECLARE komutu kullanılır.
• Tanımlıdığımız değişken değer atama işlemlerinde SET komutu kullanılır.

Söz Dizimi: DECLARE @<Değişken_Adı> <Değişken_tipi>

Ders 50'ye geçebilirsiniz.

44. UPDATE Kullanımı

• UPDATE deyimi tablomuzda bulunan verileri güncellemek, değiştirmek için kullanılır.

SÖZ DİZİMİ:
         UPDATE <tablo adı>
         SET <sütun adı>= <yeni değer>
         WHERE <sütun adı> = <eski değer> 

ÖRNEK: Sorgumuzda Çalışan tablomuzda bir kaydımızı güncellemek isteyelim. 'Margaret' isimli çalışanın terfi aldığını düşünürsek gerekli güncellemeyi yapalım. 2 tane aynı SELECT sorgusunu farklı görmek için koydum.

SORGU:SELECT * FROM Employees

   UPDATE Employees SET Title='Sales Manager' WHERE EmployeeID=4
   SELECT * FROM Employees

Ders 45' e Geçebilirsiniz.

43.INSERT INTO... VALUES Kullanımı

• INSERT INTO Deyimi bir tabloya yeni kayıt eklemek için kullanılır.
• Önce gördüğümüz INSERT Deyiminden farklı olarak sadece istediğimiz sütunlara da kayıt işlemi yapabiliriz.
• 2 farklı kullanım şekli vardır.

1-) Söz Dizimi 

 INSERT INTO tablo_ismi (kolon1, kolon2, kolon3,...)  
VALUES (deger1, deger2, deger3,...)

2-) Söz Dizimi

INSERT INTO tablo_ismi  
VALUES (deger1, deger2, deger3,...)

ÖRNEK: Çalışan tablomuza sadece isim ve soyad bilgilerini girerek yeni bir kayıt ekleyebiliriz.

SORGU:INSERT INTO Employees(LastName,FirstName)
               VALUES ('Cücü','Cüneyt')

Ders 44'e geçebilirsiniz.

36. SUBQUERIES-Sonuç Listesinin Deyim Olarak Kullanılması

• Sorgularımızda başka bir sorguyu deyim yani yeni bir parametre olarak kullanabiliriz. 
• Bu amaç için kullanacağımız sorgu ya tek satır sonuç döndürmeli yada tek bir sütun değer listesi döndürmeli.
• Bir değerler listesi geri döndüren sorgular IN anahtar kelimesi içeren WHERE yantümcesi yerine kullanılabilir. 

Örnek: Sorgumuzda ortalamayı bulup satılan ürünlerimiz ayrıntılı birim fiyatlarını ve bu birim fiyatlarının genel ürün potansiyelinde ortalama ürün fiyatına oranla durumunu göstermekte. Burda alt sorguları kullanarak daha anlaşılabilir sorgu yazabiliriz.

Sorgu: 

SELECT ProductName,UnitPrice,UnitsinStock,
(SELECT AVG(UnitPrice) FROM Products) AS Average,
UnitPrice-(SELECT AVG(UnitPrice) FROM Products) AS Difference
FROM Products 

 

Ders 37' geçebilirsiniz.

32. SELF-JOINS Kullanımı

• Bir tablonun kendisiyle JOIN işlemine tutulmasına SELF-JOIN işlemi denir. 
• Tablodaki aynı değerleri içeren farklı kayıtlar mevcutsa bunları listeleyebilmek için kendisiyle birleştiririz.  
• Bir tablo içinde bulunan satırlar arasında referans ilişkisi varsa, o tablo için farklı takma adlar (alias) kullanılarak JOIN sorguları gerçekleştirilebilir. 
• Çok kullanılan bir yöntem değildir.

 Örnek: Aşağıdaki sorgumuzda aynı tabloyu kendisiyle birleştirdik. Daha çok SELF-JOIN işlemini aynı değerleri olan farklı kayıtlar üzerinde işlem yaparken kullanmalıyız. Örnekte basitce aynı tablo içi kıyaslama yaptık. SicilNo olarak her çalışanın altında olan çalışanları listeledik.

Sorgu: 
SELECT a.employeeid AS SicilNo,a.lastname,a.title
,b.employeeid AS AltSicilNo, b.lastname ,b.title
FROM employees AS a
INNER JOIN employees AS b
ON a.title=b.title
WHERE a.employeeid < b.employeeid
ORDER BY a.employeeid

Ders 33'e geçebilirsiniz.

30. OUTER JOIN- CROSS JOIN Kullanımı

• CROSS JOIN işlemiyle bağladığımız bütün tablolar herhangi bir kısıtlamaya uğramadan olası tüm eşleşmeler sonuç listesinde gösterilir. 
• Belirli bir ortak alan belirtmeye gerek yoktur.

Örnek: Sorgumuzda 8 tane kategori çeşidi bulunmaktadır. CROSS JOIN yaptığımızda Region tablosuna ait 4 kayıt herbir Çeşit kayıdına bağlanır. Yani 32 tane kayıt listelenir. Çünkü tablolar arası herhangi bir ortak eşleşme tanımlanmamıştır.

Sorgu: SELECT * FROM Categories CROSS JOIN Region

Ders 31'e geçebilirsiniz.

29. OUTER JOIN-RIGHT JOIN Kullanımı

• Birleştirdiğimiz ikinci tablodaki bütün kayıtları sonuç listesinde görmek istediğimiz zaman RIGHT JOIN... ON... işlemini kullanırız. 
• Böyle bir durumda ise ilk tabloda eşleşmeyen kayıtlar NULL(boş) olarak döner. 
• Ayrıca birleştirdiğimiz tabloların yazım sırasını değiştirirsek LEFT JOIN ... ON .... işlemiyle aynı sonucu elde etmiş oluruz.

Söz dizimi:

SELECT <sütun ad(lar)ı>

FROM <ilk_tablo>

RIGHT JOIN <ikinci_tablo>

ON <birinci_tablo>.<anahtar alan> = <ikinci_tablo>.<anahtar_alan>

Örnek: Aşağıdaki örnekte tüm müşteriler ve verdikleri siparişler listelenmiştir.Böylece hem müşteri üzerinden her bir müşterinin verdiği siparişleri ve ayrıntılı müşteri bilgilerine ulaşıyoruz.Ayrıca temel bilgi olarak sirapiş tablosuna müşteri tablosunu bağladığımızı siparişlere göre eşleşen müşteri bilgilerinin geldiğini görüyoruz.

Sorgu:

SELECT * FROM Orders AS O
RIGHT OUTER JOIN Customers AS C ON C.CustomerId=O.CustomerID

Ders 30 ' a geçebilirsiniz.

28. OUTER JOIN-LEFT JOIN Kullanımı

• LEFT veya RIGHT OUTER JOIN ifadeleri ilişkili alanda birbiriyle eşleşenlerin yanında eşleşmeyen kayıtları da listeler. 
• JOIN koşuluna uymayan satılar NULL(boş) değer olarak görüntülenirler. 

LEFT JOIN

• LEFT OUTER JOIN ile yazımdaki ilk tablonun tüm satırları listelenir ve diğer tablo ile eşleşmeyen alanlar NULL(boş) değer ile gösterilir. 
• Eğer tabloların sorgudaki sırası değişirse aynı sonucu elde edebilmek için RIGHT OUTER JOIN kullanılır.

Söz dizimi:     SELECT <sütun_ad(lar)ı> FROM <ilk_tablo>

LEFT JOIN <ikinci_tablo>

ON <ilk_tablo>.<anahtar_alan> = <ikinci_tablo>.<anahtar_alan>

ÖRNEK: Aşağıdaki sorgunun SELECT kısmında iki sütun tekbir sütun adı altında birleştirilmiştir. Çalıştırıldığında çalışanın tam adı ve müşterilerden aldığı siparişler ve tarihleri listelenecektir.

SORGU:

SELECT Employees.FirstName+' '+Employees.LastName AS Name,OrderID,OrderDate

FROM Employees

LEFT JOIN Orders ON Employees.EmployeeID=Orders.EmployeeID

Ders 29'a geçebilirsiniz.

26. SQL JOIN İşlemleri

• Bundan önceki derslerimizde hep tek tablo üzerinde çalıştık. 
• Bazı durumlarda daha anlamlı ve geniş sonuç kümeleri elde edebilmek için birden fazla tablonun verilerine ihtiyacımız olabilir. 
• Bunun için sorgularımızda iki farklı anahtar kelime daha kullanırız. 
• Bu anahtar kelimeler JOIN ve ON ifadeleridir. 
• JOIN ifadesi ile hangi tabloları ve nasıl birleştireceğimizi belirtiriz. 
• ON ifadesi ile de birleştireceğimiz tabloları hangi alanlar üzerinden bağlayacağımıza karar veririz.
•  Genelde tablolar Birincil anahtar (Primary Key) ve Yabancı anahtar (Foreign key) üzerinden birleştirilsede diğer alanlar üzerindende birleştirilebilir. Sadece bu alanların aynı türden veri içerdiğinden emin olmanız yeterlidir. 
• Birincil anahtar (Primary Key) her kayıt için benzersiz (unique) bir değer taşıyan alandır. Örneğin Kişi bilgilerinin tutulduğu bir tabloda TC Kimlik No herkesin farklı olduğu için Primary key olarak kullanılabilir. TC Kimlik No herkesin farklı olduğu için bütün bilgiler bu no üzerinden farklı tablolarda bilgiler tutulabilir.

Ders 27'ye geçebilirsiniz.

25. COMPUTE ve COMPUTE BY Kullanımı

• COMPUTE ifadesi tüm sonuç listemizi bize gösterir. 
• Farklı olarak tek sorguda 2 tane sonuç listesi bize döndürür. 2.liste detay listesidir. 
• Dikkat etmemiz gereken COMPUTE ile kullandığımız sütun SELECT ifadesinde yer almalıdır. 
• COMPUTE anahtar sözcüğü sorgumuzdaki sütunlara toplam fonksiyonları uygulamamıza izin verir.
• COMPUTE BY ile detaylı gruplandırma yapılabilir.

Örnek: Sorgumuzda ürün idsi 3 den küçükleri listeliyoruz. Ayrıntı olarak 2. sonuç kümemizde ürün id si 1 ve 2 olan ürünlerimizin sipariş adetine bakıyoruz.
Sorgu:
SELECT ProductId, OrderId, Quantity
FROM [Order Details]
WHERE ProductId<3
ORDER BY ProductId, OrderId
COMPUTE SUM(Quantity)

Örnek:  Bu sorgumuzda COMPUTE BY nasıl kullanılır onu görüyoruz. Ara toplamlara girerek ayrıntılı sorgulama yapıyoruz. Bu sorgumuzda amacımız hangi ürün id den ne kadar sipariş edilmiş onu öğrenelim.
Sorgu:
SELECT ProductId, OrderId, Quantity
FROM [Order Details]
WHERE ProductId<3
ORDER BY ProductId, OrderId
COMPUTE SUM(Quantity) BY ProductId

 

Ders 26 'ya geçebilirsiniz.

23. WITH CUBE Kullanımı

• GROUP BY ile belirtilen sütunların tüm olası eşleşmelerini özetler.
• Ayrıntılı olarak bilmemiz gereken GROUP By ile grupladığımız listemizde CUBE ve ROLLUP komutlarıyla ara toplam işlemleri yapıyoruz.
• CUBE komutunun ROLLUP dan farkı bütün sütünlarında null ile ara toplamlarını vermesidir.
• Eğer ROLLUP kullanarak denerseniz Genel toplam dışında ProductName üzerinde ara toplamları vermeyecektir.

Örnek: Sorgumuzda her sütun için ayrıntılı ara toplam değerlerini  görmekteyiz.
Sorgu: 
SELECT ProductName,CategoryID, SUM(UnitsInStock) AS 'Miktar'
FROM Products
WHERE LEN(ProductName)<5
GROUP BY ProductName,CategoryId
WITH CUBE

NOT: Dikkat etmeniz gereken CUBE ile bütün sütunların değerlerine göre ve toplam olarak sonuç listesine yansıtıldığını görürsünüz. Stokta 74 birim ürün var. 1. kategoride 39 ve 7. kategoride 35 ürün var. Karmaşıklığı azaltmak için sonuç listesini kısalttım WHERE koşulunu kaldırarak diğer bütün kategori ve ürünleri görebilirsiniz.

Ders 24'e geçebilirsiniz.

22. WITH ROLLUP Kullanımı

• GROUP BY ile bir toplama işlevi kullandığımızda her farklı değer için sadece sonuç satırı görüntülenir. 
• Gruplandırdığımız değerlerin detaylarını farklı yantümceler kullanarak görüntüleyebiliriz. 
• WITH ROLLUP ile daha detaylı sonuç listesi oluştururuz.
• Ayrıntılı bilgi ise GROUP BY ile kullanılan CUBE ve ROLLUP komutları bize ara toplamlar vermektedir. Örneğimizde gördüğümüz gibi null,null olarak bütün  değerler ara toplam olarak verilmiş, sonra ProductName sırasında ara toplamlar verilmiştir.
  

Örnek: Daha detaylı sonuç listemizde GROUP BY değerlerine ekleyerek bunu gerçekleştiriyoruz. İlerleyen derslerde göreceğimiz SQL LEN() fonksiyonunu burda görmüş oluyoruz. Ürünismi(ProductName) uzunluğu 8'den küçük olması koşulunu ekliyoruz. Dikkat etmeniz gereken GROUP BY değerlerine eklemediğiniz sütünu SELECT e yazamazsınız.
Sorgu:
SELECT ProductID,ProductName,CategoryID, SUM(UnitsInStock) AS 'Miktar'
FROM Products
WHERE LEN(ProductName)<8
GROUP BY ProductID,ProductName,CategoryId 
WITH ROLLUP ORDER BY ProductID,ProductName,CategoryId 

Ders 23' e geçebilirsiniz.

21. HAVING Kullanımı

• Toplam fonksiyonlarını kullanırken kısıtlama yapacağımız zaman WHERE özelliğini kullanamayız. 
• HAVING yantümcesi, GROUP BY ile elde edilecek satırları kısıtlamak için kullanılır.
•  İşlev olarak WHERE yantümcesi gibi çalışır fakat WHERE yantümcesi gruplama işlemlerinden önce, HAVING yantümcesi ise GROUP BY'dan sonra uygulanır.

Örnek: Dikkat edilmesi gereken HAVING özelliğinin gruplamadan sonra kullanıldığıdır.WHERE özelliğini FROM dan sonra normal olarak kullanabiliriz. Bu sorguda stoklarımızda 500'den az kalan ürün kategorilerimizi listeliyoruz.

Sorgu: SELECT CategoryID, SUM(UnitsInStock) AS 'Miktar' FROM Products GROUP BY CategoryId HAVING SUM(UnitsInStock)<500

 

Ders 22'ye geçebilirsiniz.

20. GROUP BY Kullanımı

• DISTINCT anahtar kelimesi yanlızca benzersiz satırları listelemek için kullanırız.
• Fakat GROUP BY kelimesi belirtilen sütun yada sütunlardaki aynı değere sahip satırları tek bir satırda birleştirmeyi sağlar.
• GROUP BY genellikle toplam fonksiyonlarıyla (Aggregate Function) kullanılır. 
• GROUP BY sorgularında kullanılan en yaygın toplama fonksiyonları MIN, MAX, SUM ve COUNT'dır.
• En önemlisi GROUP BY ile belirtilen sütunlar SELECT ifadesinde de yeralmalıdır.

Örnek: Aşağıdaki ve Resimdeki örneğimizde ne demek istediğimi daha iyi anlayacaksınız. Önce genel bir sorgu ile tablomuzu görelim. Sonra ne istediğimizi düşünüp ona göre sorgumuzu yazalım. Hangi kategoride stokta ne kadar ürünümüz kaldığını bilmek istiyorum. Dikkat etmeniz gereken GROUP BY ile belirlediğiniz kriteri SELECT e de yazmanız aksi takdirde hata alırsınız.

Sorgu: SELECT CategoryID, SUM(UnitsInStock) AS 'Miktar' FROM Products GROUP BY CategoryId

 

Ders 21'e geçebilirsiniz.

19. WITH TIES Kullanımı

• WITH TIES yantümcesi, ORDER BY ile sıralanan sonuç kümesinde son kayıt ile aynı değerde olan kayıtların da listelenmesini sağlar. 
• Bu durumda sonuç kümeniz belirtiğiniz n sayısından daha fazla olabilir.
•  WITH TIES yantümcesini sadece ORDER BY yantümcesi ile kullanabilirsiniz.

(İki sorgumuzu dikkatlice inceleyelim ve sonuçlarına bakalım. Resimde daha ayrıntılı görebilirsiniz.) 

Örnek: Normal TOP n ile çalıştırdığımız sorgularımızı eğer WITH TIES ile çalıştırırsak n den farklı sonuç listesi görebiliriz. Burda önemli nokta sıraladığımız yani ORDER BY ile istediğimiz quantity(adet) kısmıdır. Bu durumun anlamı ilk 5 değeri listeledikten sonra en son satıra ait quantity değeri daha varsa onlarıda getirmesidir. İlk sorguda 5 sonuçtan sonuncusunda quantity değerinin 120 olduğunu görmekteyiz. WITH TIES kullanılan sorguda quantity değeri 120 olan bütün değerlerin getirilmesini sağladık.  

Sorgu: SELECT TOP 5 WITH TIES orderid, productid, quantity
                                       FROM [order details] ORDER BY quantity DESC

 

Ders 20'ye Geçebilirsiniz.

 

18. TOP n Kullanımı

• Bazı durumlarda bir tablo veya sorgudaki tüm kayıtları görmek istemeyebiliriz. 
• Bir sonuç kümesindeki ilk n satırı veya tüm kayıtların belirli bir yüzdesini görüntüleyebilmek için TOP n anahtar kelimesini kullanırız.
• TOP n veya TOP n PERCENT anahtar kelimeleri ORDER BY  yan tümcesini ile birlikte kullanılmalıdır.
•  Aksi halde listelenen verilerde WHERE ifadesi ile belirtilen koşula uyan kayıtlar rastgele dizileceğinden, istediğimiz sonucu elde edemeyebiliriz.

 Söz Dizimi:  SELECT TOP n * FROM <Tablo Adı>

Örnek:Siparişlerimizi en çok sipariş sayısından azalacak şekilde ilk 10 tanesini listeleyelim.

Sorgu: SELECT TOP 10 * FROM [order details] ORDER BY quantity DESC 

Ders 19'a Geçebilirsiniz.